Energielek; nee zeggen voor meer focus

Iedereen heeft in het leven last van energielekken. Slurpers waarbij je kostbare energie, en soms ook tijd, in een zwart gat lijkt te verdwijnen. Niet handig en al helemaal niet als je om wat voor rede dan ook minder energie tot je beschikking hebt.

In deze blogserie neem ik je mee met een aantal energielekken en laat ik je zien hoe je deze kan dichten als een pro.

Vandaag gaan we het hebben over nee zeggen. Nee zeggen is het moeilijkste wat er is. Mocht je ook nog een chronische ziekte hebben, is de kans dat je nee moet gaan zeggen veel groter.

Na het lezen van deze blog ben je beter in staat nee te zeggen tegen een ander en om zonder schuldgevoel toch een afspraak af te zeggen als je vooraf wel ja zei tegen een ander.

Waarom is nee zeggen zo lastig?

Eigenlijk is het een heel simpel woordje. Nee! drie letters waarvan maar twee verschillende. Toch is het erg lastig om gewoon NEE te zeggen. Ja is veel makkelijker en doen we dan ook massaal. Ja tegen de ander dan, want meestal gaat het tenkoste van jezelf waardoor je indirect nee tegen jezelf zegt. Maar waarom is het dan zo lastig om nee te zeggen?

Lidewij Niezink deed hier voor de Universiteit van Groningen onderzoek naar.

Niezink: ‘Onze negatieve emoties zijn eigenlijk een uitdrukking van empathie. We voelen ons slecht als anderen zich slecht voelen. Die empathie zorgt er weer voor dat we anderen willen helpen: we worden er altruïstisch van. Vooral als de vragers zich dichtbij bevinden (vrienden of familie), voelt het als noodzaak om hen te helpen.’

Hierdoor cijferen we onszelf weg en zeggen we dus makkelijk ja dan nee. Als je erover nadenkt is het eigenlijk erg slecht om altijd voor een ander te zorgen maar nooit voor jezelf. Het geen nee kunnen zeggen heeft veel meer gevolgen dan we vooraf zouden denken. Het beperkt zich niet in alleen geen tijd voor jezelf hebben. Deze ontwikkeling noemde Steve Jobs een bedreiging voor je eigen ontwikkeling, focus en geluksgevoel. Tijd dus om daar iets mee te gaan doen!

Schermafbeelding 2020-02-10 om 13.01.52

Jobs: ‘Mensen denken dat focus betekent dat je ja zegt tegen datgene waar je mee bezig bent. Maar dat klopt helemaal niet. Je moet kiezen, voorzichtig zijn. Focus betekent niet ja zeggen tegen één ding, het betekent nee zeggen tegen duizend andere dingen.’

Bewustwording

We kunnen niet gelijk ja overboord gooien en zorgeloos nee zeggen. We zijn zo gewend om ja te antwoorden dat we het vaak al doen nog voor we het zelf doorhebben. Het nadenken of je echt iets wilt en welke gevolgen die keuze heeft komt pas achteraf. Wees je bewust van deze valkuil door je antwoord anders te formulieren. “ja, ik denk dat dat wel kan, maar ik kom er morgen even op terug”. Of “onder voorbehoud is dat prima”.

Als je op die manier antwoord hou je het nog een beetje in het midden waardoor jij de tijd en ruimte heb om een goed overwogen besluit te maken. Ook maakt deze manier van antwoorden het “afwijzen” iets makkelijker. Het is wel zo eerlijk naar de ander toe om diegene niet onnodig lang aan het lijntje te houden. Zorg dus wel dat je binnen een afgesproken tijd er zelf op terug komt.

Verantwoording

Als je nee zegt zijn we gewend om alle redenen erbij te vermelden waarom wij deze keuze gemaakt hebben. Dit is echter niet relevant. Nee is nee. En of je nu nee zegt omdat je geen zin heb of omdat je geen tijd hebt, het gaat de ander niets aan. Het is jou leven en je MAG nee zeggen. Laat al deze redenen achterwegen! Zeg gewoon nee. punt.

mocht je nee zeggen omdat je iets niet kan, en weet je iemand die de ander wellicht wel kan helpen, kun je dat natuurlijk wel aangeven. “nee, ik ben daar niet zo goed in maar …. heeft daar denk ik meer verstand van. Misschien kan hij/zij je verder helpen. Zal ik jullie linken via linkedin?”

Schuldgevoel

Voel jezelf niet schuldig als je nee zegt. Je hebt voor jezelf gekozen en dat is juist super goed! Kijk, en pieker, dus niet teveel nadat je een knoop doorgehakt hebt. In het begin is dat echt heel erg lastig. Dit komt omdat het een hele nieuwe gewoonte is die we echt nog aan moeten leren. Geef het de  tijd en ruimte en je zult merken dat het steeds makkelijker word.

Nee voor een productiever leven

Schermafbeelding 2020-02-10 om 13.00.29

William Ury schreef het boek “the power of a positive no”. Hierin verteld hij over het nut van nee zeggen maar ook dat nee zeggen helpt bij het ja zeggen. Pas als je weet hoe en wanneer je nee moet zeggen kun je een goede ja zeggen. Het boek bevat een vijf stappenplan bij het nee zeggen.

Volgens Ury is het schuldgevoel of angst om de confrontatie aan te gaan waardoor we vaak ja zeggen tegen de prioriteiten van andere mensen. Onnadenkend ja zeggen tegen wat anderen van ons verlangen, betekent vaak dat we geld, tijd en energie steken in dingen die niet altijd onze prioriteit hebben.

Als we dus nee zeggen hebben we meer tijd voor dingen voor onszelf. Deze tijd kunnen we goed gebruiken voor onze eigen prioriteiten. En daarbij hoort ook geluk en ontspanning. De tijd die we overhouden aan onszelf kunnen we mooi in onze dagplanning gebruiken voor dingen waar we gelukkig van worden.

Nee zeggen voor spoonies

Als je een chronische ziekte en/of beperking hebt is het veel lastiger om vooraf een goede keus te maken. Vaak wil je wel een ander helpen, maar soms gaat het gewoon echt niet. Je weet vaak pas als je wakker word of iets haalbaar is. Dat is ook een van de redenen waarom ik met een dagplanning werk.

Tegenwoordig geef ik dit ook aan in mijn antwoord. “leuk dat je me uitnodigt! Ik heb er heel veel zin in en hoop dat ik aanwezig kan zijn. Echter weet ik pas kort van de voren of ik kan. Het zou dus kunnen dat ik op het laatste moment afmeld.” En hoewel ik eerder al schreef dat je geen verantwoording schuldig bent, lijkt het dat ik dat nu wel doe.

Dit is alleen niet het geval. Ik zeg die zin erbij zodat de ander weet dat het dus kan voorkomen dat ik afmeld. Hierdoor word het makkelijker om op het moment zelf terug te komen bij je antwoord. Je hoeft dan alleen te zeggen dat het toch niet gaat lukken. Waarom het niet lukt, dat gaat ze dan weer niets aan. Het maakt niet uit of dat dat komt doordat je al een drukke week gehad heb, nog krijgt of omdat je op dat moment ziek bent.

Voorheen ging ik gewoon, want ze rekende op mij. Het gevolg hiervan was dat mijn lichaam veel sneller achteruit ging en ik dagen soms weken nodig had om te herstellen. Kostbare tijd die ik niet aan andere dingen kon besteden. En als het dan bijvoorbeeld een topdag geweest was, is het nog een ander verhaal. Maar als we gaan omdat we onszelf dat verplichten kunnen we er ook veel minder van genieten.

Inmiddels hoef ik bij vrienden die ene zin niet te gebruiken. Iedereen weet dat ik chronisch ziek ben en dat mijn ziekte niet constant is. De ene dag is nou eenmaal niet te andere dag. Accepteer en omarm het. Het geeft je zoveel meer rust.

Hebben jullie moeite met nee zeggen en/of het afzeggen van afspraken? Hoe gaan jullie hiermee om?

One Comment

  1. Maria schoonen

    Goed beschreven Yvette,maar wel moeilijk om het toe te passen. Geeft mij altijd een rot gevoel om het toe te passen.Maar je moet wel kiezen wat het beste is voor jezelf.
    Al kan een ander het niet altijd begrijpen waarom je deze beslissing neemt.In jouw situatie is het heel duidelijk en begrijpelijk, maar b.v. in mijn situatie niet.
    Blijf kiezen voor jezelf Yvette, jij bent een voorbeeld voor velen. Kanjer!!

Geef een reactie

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.